Burbonowie
Burbonowie ( fr. Bourbon, hiszp. Borbón) – dynastia królów francuskich , hiszpańskich , Neapolu z Sycylią , panujących też w Parmie i Luksemburgu , odgałęzienie Kapetyngów , panująca we Francji w latach 1589 - 1830 , z przerwą w okresie rewolucji francuskiej i napoleońskim. Obecnie francuska linia Burbonów wygasła, a istnieje dalej młodsza linia - Burbonów-Orleańskich oraz hiszpańska linia Burbonów.
Rodzina Burbonów ma bardzo rozbudowane drzewo genealogiczne. Szczegółowo i kompletnie przedstawione jest ono w artykule: Genealogia Burbonów .
Spis treści |
[ edytuj ] Burbonowie panujący we Francji
Pierwszy Burbonem na tronie Francji był Henryk IV , król Nawarry , syn królowej Joanny d'Albret i Antoniego Burbona , księcia Vendôme . Ród de Burbon-Vendôme wywodził się od Roberta de Clermont , z dynastii Kapetyngów , syna króla Ludwika IX Świętego i królowej Małgorzaty Prowansalskiej :
- Henryk IV ( 1589 - 1610 ), zapoczątkował dynastię, wywiódł Francję edyktem nantejskim z zapaści wojen religijnych.
- Ludwik XIII ( 1610 - 1643 ), zbudował silną władzę absolutystyczną
- Ludwik XIV ( 1643 - 1715 ). Szczyty absolutyzmu , dwór w Wersalu salonem mody i etykiety dla całej Europy , Paryż jej stolicą architektoniczną i kulturalną. Francja, dzięki jego wyniszczającym wojnom, supermocarstwem Europy Zachodniej.
- Ludwik XV ( 1715 - 1774 ), kontynuował zamiłowania swojego pradziadka Ludwika XIV do wojen, dbał o splendor dworu, zgodnie z powiedzeniem po nas choćby potop, równocześnie regres gospodarczy Francji
- Ludwik XVI ( 1774 - 1792 ), odziedziczył po dziadku wielki kryzys finansowy, który sprawił, że absolutystyczne Królestwo Francuskie utonęło w odmętach wielkiej rewolucji społecznej. Ścięty w czasie terroru Robespierre'a w styczniu 1793
- Ludwik XVIII ( 1814 - 1824 ), król z konstytucją i parlamentem
- Karol X ( 1824 - 1830 ), ostatni panujący ze starszej gałęzi dynastii Burbonów
- Ludwik Filip I ( 1830 - 1848 ), jedyny król z młodszej gałęzi orleańskiej
[ edytuj ] Burbonowie panujący w Hiszpanii
W Hiszpanii pierwszym Burbonem na tronie był Filip V , młodszy wnuk króla Francji Ludwika XIV Wielkiego i infantki Marii Teresy Hiszpańskiej (na której prawa do tronu się powołano). W 1700r na mocy testamentu Karola II Habsburga został on królem Hiszpanii . Jego potomkowie panują tam (z przerwami) do dziś - obecny król Jan Karol I również pochodzi z tej dynastii:
- Filip V ( 1700 - 1724 ) oraz ( 1724 - 1746 )
- Ludwik I ( 1724 )
- Ferdynand VI ( 1746 - 1759 )
- Karol III ( 1759 - 1788 )
- Karol IV ( 1788 - 1808 )
- Ferdynand VII ( 1813 - 1833 )
- Izabela II ( 1833 - 1868 )
- Alfons XII ( 1875 - 1885 )
- Alfons XIII ( 1886 - 1931 )
- Jan Karol I (od 1975 )
[ edytuj ] Burbonowie panujący w Królestwie Neapolu i Sycylii (od 1816: Obojga Sycylii)
Pierwszym władcą Neapolu i Sycylii z dynastii Burbonów był król Hiszpanii - Karol III Hiszpański , nie mogąc łączyć dwóch koron, zrzekł się Neapolu i Sycylii na rzecz swojego młodszego syna - Ferdynanda Burbona , co do którego wiadomo było, że nie odziedziczy korony Hiszpanii:
- Ferdynand I ( 1759 - 1825 )
- Franciszek I ( 1825 - 1830 )
- Ferdynand II ( 1830 - 1859 )
- Franciszek II ( 1859 - 1860 )
[ edytuj ] Burbonowie panujący w Parmie
Pierwszy książę Parmy z dynastii Burbonów był młodszym synem pierwszego króla Hiszpanii z dynastii Burbonów - Filipa V i jego drugiej żony - Elżbiety Farnese . Gdy ród Farnese wymarł, jego matka odziedziczyła rodzinną Parmę, którą przekazała Filipowi, niemającemu perspektyw na zostanie królem Hiszpanii:
- Filip I ( 1748 - 1765 )
- Ferdynand I ( 1765 - 1802 )
- Ludwik I ( 1802 - 1803 )
- Karol II ( 1847 - 1854 , zm. 1883 )
- Karol III ( 1849 - 1849 )
- Robert I ( 1854 - 1859 , zm. 1907 ), dziadek wielkiego księcia Jana Luksemburskiego
[ edytuj ] Burbonowie panujący w Luksemburgu (Linia Burbon-Parma)
Jan I był synem Karoliny de Nassau , wielkiej księżnej Luksemburga, i Feliksa Burbon-Parmeńskiego (syna Roberta I, księcia Parmy). Jako ojciec przekazał swoim potomkom nazwisko Burbon-Parma, ale niektórzy wciąż używają starej nazwy dynastii - Nassau-Weilburg:
[ edytuj ] Genealogia Burbonów
| Ta sekcja wymaga poprawy wikikodu. Jeśli możesz, popraw go teraz. W haśle należy poprawić: poprawić wygląd drzew |
cz 1
Antoni de Burbon-Vendôme ( 1518 - 1562 ) = Joanna d'Albret ( 1528 - 1572 ) │ └── Henryk IV Burbon ( 1553 - 1610 ), król Francji = Małgorzata de Valois = Maria Medycejska │ ├── Ludwik XIII Burbon ( 1601 - 1643 ), król Francji │ = Anna d'Austria ( 1601 - 1666 ) │ │ │ ├── Ludwik XIV Burbon ( 1638 - 1715 ), król Francji │ │ = Maria Teresa Hiszpańska ( 1638 - 1683 ) │ │ │ │ │ ├── Ludwik Burbon ( 1661 - 1711 ), Delfin Francji │ │ │ = Maria Anna Bawarska ( 1660 - 1690 ) │ │ │ │ │ │ │ ├── Ludwik ( 1682 - 1712 ), Delfin Francji │ │ │ │ = Maria Adelajda Sabaudzka ( 1685 – 1712 ) │ │ │ │ │ │ │ ├── Filip V Hiszpański ( 1683 – 1746 ), książę Anjou │ │ │ │ = Maria Ludwika Sabaudzka ( 1688 - 1714 ) │ │ │ │ = Elżbieta Farnese ( 1692 - 1766 ) │ │ │ │ │ │ │ │ │ ├── Burbonowie Hiszpańscy │ │ │ │ │ │ │ │ │ ├── Burbonowie Neapolitańscy │ │ │ │ │ │ │ │ │ └── Burbonowie Parmeńscy │ │ │ │ │ │ │ └── Karol książę d'Alençon ( 1686 - 1714 ) │ │ │ = Maria Ludwika Elżbieta Burbon-Orléans ( 1695 - 1719 ) │ │ │ │ │ ├── Anna Elżbieta ( 1662 ) │ │ │ │ │ ├── Maria Anna ( 1664 ) │ │ │ │ │ ├── Maria Teresa ( 1667 - 1672 ) │ │ │ │ │ ├── Filip ( 1668 – 1671 ) │ │ │ │ │ └── Ludwik Franciszek ( 1672 ) │ │ │ │ = Ludwika de La Vallière ( 1644 - 1710 ) │ │ │ │ │ ├── Karol ( 1663 ) │ │ │ │ │ ├── Filip ( 1665 – 1666 ) │ │ │ │ │ ├── Ludwik ( 1665 – 1666 ) │ │ │ │ │ ├── Córka │ │ │ │ │ ├── Maria Anna Bourbon ( 1666 – 1739 ) │ │ │ = Ludwik Armand I Burbon-Conti ( 1661 – 1685 ) │ │ │ │ │ └── [[Ludwik Burbon (hrabia Vermandois)|Ludwik ( 1667 – 1683 ), hrabia Vermandois]] │ │ │ │ = Franciszka Atena Montespan ( 1640 - 1707 ) │ │ │ │ │ ├── syn ( 1669 ) │ │ │ │ │ ├── córka ( 1669 – 1672 ) │ │ │ │ │ ├── Ludwik August Burbon ( 1670 – 1736 ), książę Maine │ │ │ = Anna Ludwika Benedykta Burbon-Condé ( 1676 - 1753 ) │ │ │ │ │ │ │ ├── córka ( 1694 ) │ │ │ │ │ │ │ ├── Ludwik Konstantyn, książę Dombes ( 1695 - 1698 ) │ │ │ │ │ │ │ ├── córka ( 1697 - 1699 ) │ │ │ │ │ │ │ ├── Ludwik Augusto książę Dombes ( 1700 - 1755 ) │ │ │ │ │ │ │ ├── Ludwik Karol hrabia d'Eu ( 1701 - 1775 ) │ │ │ │ │ │ │ ├── Karol książę d'Aumale ( 1704 - 1708 ) │ │ │ │ │ │ │ └── Ludwika Franciszka ( 1707 - 1743 ) │ │ │ │ │ ├── Ludwik Cezar (#PATRZ 1672 –1683), hrabia Vexin │ │ │ │ │ ├── Ludwika Franciszka ( 1673 – 1743 ) │ │ │ │ │ ├── Ludwika Maria Anna ( 1674 - 1681 ) │ │ │ │ │ ├── Franciszka Maria ( 1677 – 1749 ) │ │ │ = Filip II Burbon-Orléans ( 1674 - 1723 ) │ │ │ │ │ └── Ludwik Aleksander Burbon ( 1678 – 1737 ), Hrabia Tuluzy │ │ = Maria Noailles │ │ │ │ │ └── Burbon-Penthièvre │ │ │ └── Filip I Burbon-Orleański ( 1640 - 1701 ), książę Orleanu │ = Henrietta Anna Stuart ( 1644 - 1670 ) │ = Elżbieta Szarlotta Wittelsbach ( 1652 - 1722 ) │ │ │ └── Burbonowie-Orleańscy │ ├── Elżbieta ( 1602 - 1644 ) │ = Filip IV Habsburg ( 1605 - 1665 ) │ ├── Maria Krystyna ( 1606 - 1663 ) │ = Wiktor Amadeusz I ( 1587 - 1637 ) │ ├── Mikołaj Henryk, książę Orleanu ( 1607 - 1611 ) │ ├── Gaston Orleański ( 1608 - 1660 ) │ = Maria de Montpensier , księżna Montpensier ( 1605 - 1627 ) │ │ │ └── Anna Maria Ludwika Orleańska ( 1627 - 1693 ) │ │ = Małgorzata Lotaryńska ( 1615 - 1672 ) │ │ │ ├── Małgorzata Ludwika ( 1645 - 1721 ) │ │ = Cosimo III de' Medici ( 1642 - 1723 ) │ │ │ ├── Elżbieta ( 1646 – 1696 ) │ │ = Ludwik Józef Guise ( 1650 - 1671 ) │ │ │ ├── Franciszka Magdalena ( 1648 – 1664 ) │ │ = Karol Emanuel II ( 1634 - 1675 ) │ │ │ ├── Jan Gaston ( 1650 - 1652 ) │ │ │ └── Maria Anna ( 1652 – 1695 ) │ └── Henrietta Maria ( 1609 - 1669 ) = Karol I Stuart ( 1600 - 1649 ) = Gabrielle d'Estrées ( 1571 - 1599 ) │ └── Burbonowie Vendôme
cz 2
Ludwik ( 1682 - 1712 ), Delfin Francji = Maria Adelajda Sabaudzka ( 1685 – 1712 ) │ ├── Ludwik , książę Bretanii ( 1704 - 1705 ) │ ├── Ludwik , książę Bretanii ( 1707 - 1712 ) │ └── Ludwik XV ( 1710 - 1774 ), król Francji = Maria Leszczyńska ( 1703 - 1768 ) │ ├── Ludwika Elżbieta ( 1727 - 1759 ) │ = Filip I Parmeński ( 1720 - 1765 ) │ ├── Henrietta Anna ( 1727 - 1752 ) │ ├── Maria Ludwika ( 1728 - 1733 ) │ ├── Ludwik ( 1729 - 1765 ) │ = Maria Teresa Rafaela Burbon (1726–1746) │ │ │ └── Maria Teresa ( 1746 – 1748 ) │ │ = Maria Józefa Saska ( 1731 - 1767 ) │ │ │ ├── Maria-Zefiryna ( 1750 – 1755 ) │ │ │ ├── Ludwik książę Burgundii ( 1751 – 1761 ) │ │ │ ├── Ksawery, książę Akwitanii ( 1753 – 1754 ) │ │ │ ├── Ludwik XVI Francuski ( 1754 – 1793 ), król Francji │ │ = Maria Antonina Austriaczka ( 1755 - 1793 ) │ │ │ │ │ ├── Maria Teresa ( 1778 - 1851 ) │ │ │ = Ludwik Antoni ( 1775 - 1844 ), książę Angoulême │ │ │ │ │ ├── Ludwik Józef ( 1781 - 1789 ), Delfin Francji │ │ │ │ │ ├── Ludwik XVII Francuski ( 1785 - 1795 ), król Francji │ │ │ │ │ └── Zofia Helena ( 1786 - 1787 ) │ │ │ ├── Ludwik XVIII Francuski ( 1755 – 1824 ), król Francji │ │ = Maria Józefina Sabaudzka ( 1753 - 1810 ) │ │ │ ├── Karol X Francuski ( 1757 – 1836 ), król Francji │ │ = Maria Teresa Sabaudzka ( 1756 - 1805 ) │ │ │ │ │ ├── Ludwik Antoni ( 1775 – 1844 ), król Francji │ │ │ = Maria Teresa ( 1778 - 1851 ) │ │ │ │ │ ├── Zofia ( 1776 – 1783 ) │ │ │ │ │ ├── Karol Burbon ( 1778 - 1820 ) │ │ │ = Karolina Neapolitańska ( 1798 - 1870 ) │ │ │ │ │ │ │ ├── Ludwika Burbon ( 1819 - 1864 ) │ │ │ │ = Karol III Parmeński ( 1823 - 1854 ) │ │ │ │ │ │ │ └── Henryk V ( 1820 - 1883 ), król Francji │ │ │ = Maria Teresa Austriacka ( 1817 - 1886 ) │ │ │ │ │ └── Maria Teresa ( 1783 ) │ │ │ ├── Maria Klotylda ( 1759 – 1802 ) │ │ = Karol Emanuel IV ( 1751 - 1819 ) │ │ │ └── Elżbieta ( 1764 – 1794 ) │ ├── Filip ( 1730 - 1733 ) │ ├── Adelajda ( 1732 - 1800 ) │ ├── Wiktoria Ludwika ( 1733 - 1799 ) │ ├── Zofia Filipa ( 1734 - 1782 ) │ ├── Teresa Felicyta ( 1736 - 1744 ) │ └── Ludwika Maria ( 1737 - 1787 )
[ edytuj ] Zobacz też
- władcy Francji
- władcy Hiszpanii
- wojna o sukcesję hiszpańską
- Francuska Rodzina Królewska
- Drzewo genealogiczne Burbonów: schemat uproszczony
[ edytuj ] Bibliografia
Home Page , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , ,

