Cyrk (rozrywka)

Żonglerzy na występie

Cyrk – dziedzina sztuki widowiskowej, ukształtowana w Anglii pod koniec XVIII wieku , nawiązująca do tradycji antycznych . Sztuka cyrkowa polega na uzyskaniu harmonii odwagi i umiejętności artysty ( żonglera , tresera , linoskoczka ).

Wędrowni kuglarze

Cyrk uliczny w Berlinie (rysunek Heinricha Zillego)

W Europie sztuka cyrkowa rozkwitła w średniowieczu , kiedy pojawili się wędrowni kuglarze lub hecarze . Pokazy, zwane hecami, nie odbywały się na wielkich arenach lub namiotach , lecz na ulicach miast, jarmarkach i festynach . Wielkich emocji dostarczali przede wszystkim linoskoczkowie, wykonujący niebezpieczne popisy równowagi na linie rozciągniętej nad ulicą, pomiędzy dachami domów. Do wędrownych trup należeli też żonglerzy, połykacze ognia , mimowie i komedianci .

Wielkie buty i czerwone nosy

Współczesny cyrk to przede wszystkim rozrywka, dlatego jego nieodłącznym elementem są występy klaunów . Kolorowo wymalowani przebierańcy w za dużych butach i ze sztucznymi kolorowymi nosami – ulubieńcy dzieci – mają za zadanie rozśmieszać publiczność. Nie jest to łatwe, często więc muszą posiąść wiele różnych umiejętności – teatralnych, muzycznych i gimnastycznych. Do najpopularniejszych przedstawicieli tej grupy cyrkowców zalicza się akrobatów i mimów oraz charakterystycznych klaunów 'ryżych' i 'białych', nawiązujących do tradycyjnych postaci komicznych, takich jak Arlekin , czy Pierrot .

Niebezpieczna praca

Słonie występujące w cyrku Merano w Oslo ( Norwegia )

Popisy ekwilibrystyczne i akrobatyczne wymagają niezwykłych umiejętności, które zdobywa się tylko dzięki wieloletnim ćwiczeniom. Przykładem takiej sztuki są akrobacje na wysoko zawieszonych trapezach , wymyślone w połowie XIX w. we Francji . Do ich wykonania jest potrzebne wielkie wyczucie czasu, zręczność, siła i gibkość ciała. Trudnym zadaniem są także: jazda na jednokołowym rowerku , wymagająca wyjątkowego poczucia równowagi, oraz pokazy precyzyjnego rzucania nożami . Każdy nieprawidłowo wykonany ruch podczas wszystkich ewolucji wiążę się z ogromnym niebezpieczeństwem i może zagrażać życiu artysty.

Treserzy i tresowane zwierzęta

W większości cyrków na całym świecie do klasycznych numerów należą występy tresowanych zwierząt. W programie znajdują się np. pokazy psów jeżdżących na rowerach i skaczących przez przeszkody, fok żonglujących piłkami, a także jazda konna . Szczególną atrakcją są zazwyczaj numery z udziałem niebezpiecznych zwierząt, takich jak niedźwiedzie , lwy , tygrysy , i słonie . Widok tresera wkładającego głowę w paszczę lwa mrozi krew w żyłach, ale równie emocjonujące mogą być słonie stojące na dwóch nogach.

Kontrowersje

Fakt tresury (w szczególności metod jej przeprowadzania) oraz przetrzymywania zwierząt, jak również warunków, w jakich są przetrzymywane (w szczególności w przypadku gatunków egzotycznych) sprawia, iż cyrki, w których programach występują zwierzęta często są krytykowane przez organizacje zajmujące się prawami zwierząt ^{[ potrzebne źródło ]}. Również niektórzy psychologowie podają w wątpliwość wartość pokazów, w których dzieci obserwują zmuszanie zwierząt do nienaturalnych dla nich czynności^{[ potrzebne źródło ]}.

Informacje w  siostrzanych projektach

  Ilustracje i media   w Wikimedia Commons
  Definicje słownikowe   w Wikisłowniku
  Cytaty   w Wikicytatach

Zobacz też

• chapiteau