Fryderyk Wilhelm III Pruski
| Fryderyk Wilhelm III z łaski Bożej król Prus, margrabia Brandenburgii, suweren i wielki książę Śląska oraz hrabstwa kłodzkiego, wielki książę Nadrenii i Poznania, książę Saksonii, Angarii, Westfalii, Geldrii, Magdeburga, Kleve, Julich, Bergu, Pomorza, Szczecina, Wendów i Kaszub, Meklemburgii, Krosna etc. burgrabia Norymbergi, landgraf Turyngii, margrabia Górnych i Dolnych Łużyc, książę Oranii, Neuchâtel i Valengin, książę Rugii, Padebornu, Halberstadt, Münster, Minden, Kamienia, Wendów, Schwerinnu, Ratzeburga, Mörs, Eichsfeld i Erfurtu etc. hrabia Hohenzollern, uksiążęcony hrabia Hennebergu, hrabia Marchii, Ruppinu, Ravensburga, Höllenstein, Tecklenburga i Lingen etc., pan ziemi Rostocku, Stargardu, Lauenburga i Bytowa etc. etc. |
|
 |
|
| król Prus | |
| Okres panowania | od 1797 do 1840 |
| Poprzednik | Fryderyk Wilhelm II Pruski |
| Następca | Fryderyk Wilhelm IV Pruski |
| Dane biograficzne | |
| Dynastia | Hohenzollernowie |
| Urodzony | 3 sierpnia 1770 |
| Zmarł | 7 czerwca 1840 |
| Ojciec | Fryderyk Wilhelm II Pruski |
| Matka | Fryderyka Luiza Hessen-Darmstadt |
| Żona | Luiza Mecklemburg-Strelitz |
 Galeria w Wikimedia Commons |
|
Fryderyk Wilhelm III (ur. w Poczdamie 3 sierpnia 1770 , zm. w Berlinie 7 czerwca 1840 ) – z dynastii Hohenzollernów , król pruski od 1797 .
Spis treści |
[ edytuj ] Młodość
Syn Fryderyka Wilhelma II i Fryderyki Luizy z domu Hessen-Darmstadt. Po koronacji ojca w 1786 został oficjalnym następcą tronu. Znaczną część dzieciństwa i wczesnej młodości spędził w Paretz w powiecie Havelland w Brandenburgii , rezydencji swojego wychowawcy hrabiego Hansa von Blumenthala . Fryderyk Wilhelm miło wspominał swój pobyt wśród rodziny swego guwernera: w 1795 odkupił Paretz od rodziny von Blumenthal i zlecił architektowi Davidowi Gilly'emu budowę początkowo tzw. domku gotyckiego ( 1796 ), później ( 1797 - 1804 ) pałacu rezydencyjnego. Współcześni zapamiętali następcę tronu jako młodzieńca melancholijnego, pobożnego i uczciwego.
Po powrocie z podróży do Włoch i Francji 1780 (Grand Tour) podjął szkolenie wojskowe. Stopień porucznika uzyskał w 1784 , pułkownikiem został w 1790 . W latach 1792 - 1794 brał udział w działaniach wojennych przeciwko Francji .
[ edytuj ] Król Prus
Po śmierci ojca i objęciu tronu 16 listopada 1797 , wprowadził nieśmiało pewne elementy reform (obcięcie wydatków dworu, dymisja najbardziej znienawidzonych doradców ojca). Jak wielu Hohenzollernów miał skłonności do władzy, bez jednak umiejętności ich wykorzystania. Zbyt nieufny, aby zdać się na swoich ministrów, miał zbyt mało silnej woli, aby konsekwentnie prowadzić politykę samemu.
W czasie wojen napoleońskich prowadził początkowo politykę neutralności, udało mu się, między innymi, uniknąć uwikłania w III Koalicję . Jednak sprowokowany utworzeniem Związku Reńskiego wypowiedział w 1806 wojnę Napoleonowi , którą szybko przegrał. Na mocy traktatu tylżyckiego w 1807 zmuszony był do rezygnacji z ziem na zachód od Łaby , zgody na utworzenie Księstwa Warszawskiego z ziem, które trafiły do rąk pruskich w II i III (a także częściowo I ) rozbiorze Polski . Gdańsk stał się wolnym miastem. Ponadto Prusy zmuszone zostały do zapłacenia kontrybucji Francji oraz finansowania francuskich wojsk okupacyjnych na swoim terenie. Prusy przystąpiły również do blokady handlowej przeciwko Wielkiej Brytanii .
Choć nieudolny król po przegranej wojnie z rezygnacją pozostawił państwo swojemu losowi, grupa ministrów ( August von Gneisenau , Karl August von Hardenberg , Gerhard von Scharnhorst , vom Stein ), przy życzliwym wsparciu i zachęcie królowej przeprowadziła pewne reformy społeczne, administracyjne i wojskowe. Reformy spowolniła śmierć królowej w 1810 . W tym samym roku 30 października Fryderyk Wilhelm wydał dekret znoszący klasztory w całym państwie. Wykonano go najszybciej na Śląsku . Zamknięcie klasztorów franciszkańskich na Górze św. Anny i w Gliwicach przyczyniło się do osłabienia polskości na Śląsku Opolskim i na Górnym Śląsku [1] .
W roku 1811 w Królewcu z jego rozkazu dokonano zniszczenia insygniów koronacyjnych królów polskich , wykradzionych w 1795 ze skarbca na Wawelu , które następnie przetopiono na monety[ potrzebne źródło ].
W 1812 Prusy zmuszone zostały przez Napoleona do wystawienia niewielkiego kontyngentu w kampanii moskiewskiej pod dowództwem generała Yorcka . Po klęsce Napoleona w Rosji Fryderyk Wilhelm zawarł sojusz z Rosją i przystąpił do koalicji antyfrancuskiej. Oddziały pruskie odegrały istotną rolę w bitwach w latach 1813 (między innymi pod Lipskiem ) i 1814 . Na kongresie wiedeńskim Fryderyk Wilhelm uzyskał znaczne terytoria, jakkolwiek bez całkowitej aneksji Saksonii , o co zabiegał. Współtwórca Świętego Przymierza .
W późniejszych latach swojego życia poświęcił swoją energię na zjednoczenie kościoła luterańskiego z reformowanym w Niemczech. Jego poglądy ewoluowały stopniowo w stronę reakcyjnych. Wbrew obietnicom składanym w 1813 nie nadał Prusom konstytucji.
[ edytuj ] Rodzina
W dniu 24 grudnia 1793 wziął ślub z Luizą Mecklemburg-Strelitz . Z tego związku urodziło się dziewięcioro potomstwa, między innymi dwóch kolejnych królów pruskich:
- Fryderyk Wilhelm IV Pruski (1795-1861) - król Prus,
- Wilhelm I Hohenzollern (1797-1888) - cesarz niemiecki ,
- Charlotta Hohenzollern (1798-1860) - żona cara Rosji Mikołaja I Romanowa ,
- Karol Hohenzollern (1801-1883),
- Aleksandra Hohenzollern (1803-1892) - żona Pawła Fryderyka , wielkiego księcia Mecklenburg-Strelitz,
- Ludwika Hohenzollern (1808-1870) - żona Fryderyka , księcia Holandii,
- Albrecht Hohenzollern (1809-1872) - generał pruski, małżonek księżniczki holenderskiej, Marianny Orańskiej .
W 1824 zawarł morganatyczne małżeństwo z hrabiną Augustą von Harrach . Nadał jej tytuł księżnej legnickiej (niem. Fürstin von Liegnitz) i hrabiny von Hohenzollern.
Fryderyk Wilhelm III zmarł 7 czerwca 1840 r. w Berlinie , pochowany został w mauzoleum w parku w Charlottenburgu obok pierwszej żony, Luizy.
[ edytuj ] Genealogia
| Prapradziadkowie |
król w Prusach |
król Wielkiej Brytanii |
Ferdynand Albert I Brunswick-Lüneburg |
Ludwik Rudolf Brunswick-Lüneburg |
landgraf Hesji-Darmstadt |
Jan Reinhard III. Hanau |
Christian II Wittelsbach (Pfalz-Birkenfeld) |
Ludwik Nassau-Saarbrücken |
| Pradziadkowie |
król w Prusach |
Ferdynand Albert II Brunswick-Lüneburg |
landgraf Hesji-Darmstadt |
Christian III Wittelsbach (Pfalz-Zweibrücken) |
||||
| Dziadkowie |
August Wilhelm Hohenzollern |
landgraf Hesji-Darmstadt |
||||||
| Rodzice |
król Prus |
|||||||
|
Fryderyk Wilhelm III Hohenzollern (1770-1840), król Prus |
||||||||
Przypisy
- ↑ Grzegorz Wiśniowski OFM: Prowincje reformackie w latach 1795-1815. W: Joachim Bar: Zakony Św. Franciszka w Polsce w latach 1772-1970. Warszawa: Akademia Teologii Katolickiej, 1978, s. 159.
[ edytuj ] Zobacz też
| Poprzednik Fryderyk Wilhelm II |
 |
król Prus 1797 - 1840 |
|
Następca Fryderyk Wilhelm IV |
|
|||||||||||||
|
||||||||||||||||||||||||||||||
| USA: Podejrzany o udział w masakrze w Srebrenicy deportowany do kraju | ||
Były dowódca brygady policji Serbów bośniackich Dejan Radojković, oskarżony w Bośni i Hercegowinie o udział w masakrze około 8 tys. Muzułmanów w Srebrenicy w 1995 r., został deportowany z USA - poinformowały w czwartek amerykańskie władze.
|
||
| Egipt: Zakończyło się głosowanie w wyborach prezydenckich | ||
W Egipcie zakończyło się w czwartek dwudniowe głosowanie w wyborach prezydenckich, które mają wyłonić następcę Hosniego Mubaraka, zmuszonego na początku zeszłego roku do ustąpienia. Wstępnych wyników można oczekiwać w sobotę.
|
||
| Kancelaria Prezydenta: Nie ma loży prezydenckiej na Stadionie Narodowym | ||
Nie było i nie ma czegoś takiego, jak loża prezydencka na Stadionie Narodowym - oświadczyła w czwartek szefowa prezydenckiego biura prasowego Joanna Trzaska-Wieczorek. Dodała, że prezydent Bronisław Komorowski zajmie na stadionie podczas Euro 2012 "najbardziej prestiżowe miejsce".
|
||
| USA: Rośnie poparcie dla małżeństw gejów | ||
W USA słabnie sprzeciw wobec legalizacji małżeństw homoseksualnych - wynika z najnowszego sondażu. Pokrzepiło to Biały Dom, gdyż komentatorzy uznali, że niedawna deklaracja prezydenta Baracka Obamy z poparciem takich małżeństw nie zaszkodzi mu w wyborach.
|
||
| Palikot być może będzie ubiegał się o widzenie z Tymoszenko | ||
Poseł Janusz Palikot przyjechał na Ukrainę, gdzie najprawdopodobniej będzie ubiegał się o spotkanie ze skazaną na siedem lat więzienia byłą premier Julią Tymoszenko - dowiedziała się w czwartek PAP ze źródeł dyplomatycznych w Kijowie.
|
