Gertruda

Gertruda — imię żeńskie pochodzenia germańskiego , złożone z członu Ger-: stwniem. gēr — "włócznia z ostrym żelaznym grotem", "oszczep", oraz trut, od germ. thrūdi ("moc, siła") pomieszanego z drūda, stwniem. trūt, drūt ("ukochany, miły"; por. Ermentruda ). Można je tłumaczyć jako "silna w walce oszczepem".

Notowana w Polsce od XIII w. , początkowo w łacińskiej formie Gertrudis ( 1223 r.), a od 1251 r. jako G(i)ertruda. Imię to było dość popularne w Polsce w średniowieczu. Inne notowane w średniowieczu formy tego imienia to: Gertrud, Girtrud, Girtrudis, ze zdrobnieniami G(i)erka, G(i)eruchna, G(i)erusza, Trude (niem.), G(i)ela, Ruchna (to ostatnie może też od Rufiny ). Na gruncie niemieckim skróconą formę Gertrudy może stanowić także Gerda .

Rosyjskie słowniki tłumaczą to imię dwojako: jako imię germańskie o morfologii opisanej powyżej i jako imię powstałe ze złożenia skróconych wyrazów "героина труда" (czyt. gieroina truda), czyli "bohaterka pracy" (por. Bohater Pracy Socjalistycznej ). Jako zdrobnienia proponują formy: G(i)erta, G(i)eta, G(i)etunia, G(i)etusia, G(i)era.

Gertruda imieniny obchodzi

• 18 lutego , jako wspomnienie św. Gertrudy Comensoli
• 17 marca , jako wspomnienie św. Gertrudy z Nijvel
• 16 listopada , jako wspomnienie św. Gertrudy z Helfty , zw. też Gertrudą Wielką.

Znane osoby noszące imię Gertruda

• Gertruda z Hackeborn - święta, założycielka klasztoru benedyktynek w Helfcie
• Gertruda Mieszkówna — córka króla Polski Mieszka II Lamberta i Rychezy ; jako autorka łacińskich modlitw prozą poetycką , zapisanych w Kodeksie Gertrudy – najdawniejszy pisarz polski znany z imienia
• Gertruda — córka Bolesława III Krzywoustego i Salomei , zakonnica w Zwiefalten
• Gertruda — córka Henryka I Brodatego i Jadwigi Śląskiej , ksieni klasztoru w Trzebnicy
• Gertruda — córka Henryka II Pobożnego , żona Bolesława I mazowieckiego
• Gertruda z Meran — królowa Węgier
• Gertruda Saska — królowa Danii
• Gertruda Toskańska — arcyksiężniczka Austrii
• Gertruda Babenberg — księżna czeska, pierwsza żona Władysława II
• Gertruda Babenberg — księżniczka austriacka z dynastii Babenbergów
• Gertruda Babenberg — księżna Mödling, tytularna księżna Austrii i Styrii
• Gertrude Baines — Amerykanka; w okresie od 2 stycznia do 11 września 2009 była najstarszą osobą świata o zweryfikowanej dacie urodzin
• Gertrud Bäumer — niemiecka działaczka ruchu kobiet, polityczka, pisarka
• Gertrude Baumstark — rumuńska szachistka od roku 2004 reprezentująca Niemcy
• Gertrude Bell — brytyjska podróżniczka, pisarka, alpinistka, doradca polityczny i archeolog; wraz z Thomasem Edwardem Lawrence’em wywarła duży wpływ na powstanie Iraku
• Gertruda Czarnecka — polska polityk, posłanka na Sejm PRL VIII kadencji
• Gertrude Elion — amerykański lekarz farmakolog; laureatka Nagrody Nobla z dziedziny fizjologii i medycyny
• Gertrud Gabl — była austriacka narciarka alpejska, zwyciężczyni Pucharu Świata
• Gertruda von Hohenberg — królowa Niemiec
• Gertruda Kilos — polska lekkoatletka
• Gertruda z Nijvel — frankijska arystokratka z rodu Pippinidów żyjąca w VII w., ksieni klasztoru benedyktyńskiego, święta Kościoła Katolickiego
• Gertruda Orlacz — polska polityk, posłanka na Sejm PRL IX kadencji
• Gertruda z Komorowskich Potocka — pierwsza żona Stanisława Szczęsnego Potockiego
• Gertrude Pritzi — była austriacka tenisistka stołowa, pięciokrotna mistrzyni świata
• Gertrud Scholtz-Klink — przywódczyni nazistowskiej organizacji kobiecej w III Rzeszy
• Gertruda von Sulzbach — królowa Niemiec
• Gertrude Stein — amerykańska pisarka, poetka i feministka
• Gertruda Szalsza — polska aktorka teatralna i filmowa
• Gertruda Szumska — polska polityk, nauczycielka matematyki, posłanka na Sejm IV kadencji

Zobacz też

• 710 Gertrud — planetoida
• Archikatedra św. Gertrudy w Utrechcie
• Gertrudów — miejscowość w Polsce
• Kościół św. Gertrudy w Hamburgu
• Maulévrier-Sainte-Gertrude — miejscowość we Francji
• Stary kościół św. Gertrudy w Rydze