Iwan Paskiewicz

Iwan Paskiewicz
Data i miejsce urodzenia	19 maja 1782 Połtawa
Data i miejsce śmierci	1 lutego 1856 Warszawa
Namiestnik Królestwa Polskiego
Okres urzędowania	od 1832 do 1856
Poprzednik	Iwan Dybicz Zabałkański
Następca	Wincenty Krasiński
Odznaczenia
Galeria zdjęć w Wikimedia Commons

Herb Iwana Paskiewicza jako kniazia warszawskiego

Nieistniejący pomnik Paskiewicza przed Pałacem Namiestnikowskim w Warszawie

Iwan Fiodorowicz Paskiewicz, ros. Иван Фёдорович Паскевич, гpaф Эpивaнcкий – 1828 , светлейший князь Bapшaвcкий – 1831 (ur. 19 maja 1782 w Połtawie , zm. 1 lutego 1856 w Warszawie ) – hrabia erywański od 1828 , kniaź warszawski od 1832 , rosyjski generał-feldmarszałek – 1829 , generał-adiutant 1825 , w latach 1832 – 1856 namiestnik Królestwa Polskiego .

Biografia

Był jednym z wybitniejszych i okrutniejszych dowódców rosyjskich. Od najmłodszych lat szykowany był przez rodzinę do służby wojskowej. W 1800 ukończył Korpus Paziów i został mianowany porucznikiem armii Imperium Rosyjskiego i adiutantem cesarza Rosji Pawła I . W latach 1806 – 1812 brał udział w wojnie z Imperium Osmańskim. W 1811 mianowany generałem-majorem, a w 1813 generałem-lejtnantem. Uczestniczył w walkach z Napoleonem I w Rosji i walkach wojsk rosyjskich w Europie m.in. w bitwie pod Lipskiem . W l. 1813 – 1814 dowódca dywizji. W l. 1817–1819 służył u boku wielkiego księcia Mikołaja Pawłowicza, a potem dowodził gwardyjska dywizją piechoty, w której służył przyszły car Mikołaj I , co przysłużyło się szybkiej kariery, jako jednemu z najbliższych osób Mikołaja I. Od 1825 dowódca korpusu. Był członkiem Sądu Najwyższego sądzącym dekabrystów . Od 1826 dowódca wojsk na Kaukazie , a od marca 1827 namiestnik cara w tym rejonie.

Podczas wojny z Persją w latach 1826–1828 naczelny dowódca rosyjskich wojsk na Kaukazie. W 1827 odniósł zwycięstwo w bitwie pod Jelizawietpolem i zdobył dla Rosji Erywań i Nachiczewan w Armenii. Następnie skierował wojska rosyjskie na Teheran , zmuszając tym samym Persję do zawarcia niekorzystnego dla niej pokoju. W nagrodę otrzymał w 1828 roku dziedziczny tytuł „hrabiego erywańskiego”.

Jako wódz naczelny wojsk Imperium Rosyjskiego , w kampanii 1830 – 1831 przeciwko Polsce stłumił powstanie listopadowe . Jego wojska wsławiły się szczególnym okrucieństwem w trakcie kampanii na Litwie . We wrześniu 1831 wkroczył do Warszawy , co znacznie przyspieszyło upadek powstania. W nagrodę za udaną kampanię pacyfikacyjną otrzymał tytuł księcia warszawskiego i został namiestnikiem carskim w tzw. Carstwie Polskim. Prowadził politykę rusyfikacji narodu polskiego. Sprawował władzę naczelną w opanowanym kraju jako naczelnie komenderujący czynną armią generał-gubernator Królestwa Polskiego. 22 listopada wydał z rozkazu cara Mikołaja I postanowienie unieważniające „na zawsze” wszystkie uchwały i rozporządzenia „Rządu Rewolucyjnego”. Od grudnia 1831 prezes Rządu Tymczasowego Królestwa Polskiego .

Był również jednym z dowódców w wojnie rosyjsko-tureckiej 1828 – 1829 oraz wodzem naczelnym korpusu wojsk rosyjskich tłumiącego powstanie węgierskie w 1849 . W 1853 objął obowiązki dowódcy Armii Naddunajskiej i do 1856 roku kierował nią w wojnie krymskiej . Za liczne zasługi i osiągnięcia na polu walki otrzymał stopień generała feldmarszałka. Jego rządy w Polsce nazywa się „ nocą paskiewiczowską ”.

Za wierną służbę otrzymał od cara dawną królewszczyznę Homel w guberni mohylewskiej , gdzie wybudował ogromny pałac i dokąd po 1831 przewiózł z Warszawy pomnik księcia Józefa Poniatowskiego dłuta Bertela Thorvaldsena . Dobra Homel pozostały w rękach jego syna a potem synowej do 1918 . Fiodor, jego jedyny syn i ostatni kniaź warszawski, znany był wśród okolicznego ziemiaństwa z życzliwości dla Polaków. Wdowa po nim Irina została po rewolucji październikowej w Rosji, umierając w domu starców w latach 20. XX wieku .

W 1830 odznaczony Orderem Orła Białego .

Zobacz też

• Pałac Rumiancewów i Paskiewiczów w Homlu
• Pałac Prezydencki w Warszawie
• Pomnik Iwana Paskiewicza w Warszawie

Bibliografia

• ks. Szczerbatow, Rządy księcia Paskiewicza w Królestwie Polskiem (1832-1847), Warszawa 1900