Konkurencja (ekonomia)
| Ten artykuł od 2010-03 wymaga uzupełnienia źródeł podanych informacji. Informacje nieweryfikowalne mogą zostać zakwestionowane i usunięte. Aby uczynić artykuł weryfikowalnym , należy podać przypisy do materiałów opublikowanych w wiarygodnych źródłach. |
Konkurencja - proces, w którym podmioty rynkowe współzawodniczą ze sobą w zawieraniu transakcji rynkowych poprzez przedstawianie korzystniejszej od innych podmiotów oferty rynkowej celem realizacji swoich interesów.
Konkurowanie może się odbywać w oparciu o wiele cech oferty rynkowej, takich jak cena , jakość, forma płatności i wiele innych. W zależności od struktury rynku , na którym zachodzi proces konkurencji, wyróżnia się różne modele konkurencji.
Pojęcie konkurencji dotyczy zarówno producentów , jak i konsumentów . Kupujący także konkurują między sobą o to, aby nabyć ograniczoną ilość dóbr na najkorzystniejszych warunkach. Przykładem ilustrującym konkurowanie między sobą kupujących jest aukcja dzieła sztuki. Jednostkowy charakter dzieła sztuki powoduje, że kupujący mają do czynienia z dobrem rzadkim , w związku z czym muszą złożyć ofertę lepszą od pozostałych uczestników aukcji, jeżeli chcą nabyć dobro dostępne w ograniczonej ilości.
W ekonomii konkurencję uważa się za podstawę wolnego rynku , który zakłada wolność współzawodniczenia ze sobą na wszystkich podmiotów gospodarczych na wszystkich obszarach handlu i usług . Teoretycznym ujęciem wolnego rynku jest model konkurencji doskonałej .
Zakłada się, że przedsiębiorca pragnie maksymalizować realizację swoich interesów na subiektywnie postrzeganym rynku. Aby to uczynić musi zaoferować produkt lepszy od konkurentów . Wiąże się to zarówno z doskonaleniem samego produktu jak i z całym zestawem działań mających skłonić klienta do zakupu: od ulepszania metod sprzedaży po działania marketingowe takie jak reklama danego dobra (usługi lub towaru), odpowiednia dystrybucja produktu czy jego cena.
W języku potocznym konkurencja to także grupa przedsiębiorstw tej samej branży, współzawodnicząca z danym podmiotem na tym samym rynku . W szerszym znaczeniu przedsiębiorstwo konkuruje nie tylko z innymi przedsiębiorstwami na swoim rynku, ale także z potencjalnymi uczestnikami rynku, producentami dóbr substytucyjnych , dostawcami , odbiorcami i innymi podmiotami tworzącymi otoczenie konkurencyjne .
Spis treści |
[ edytuj ] Modele konkurencji
- konkurencja doskonała
- konkurencja monopolistyczna
- konkurencja polipolistyczna (atomistyczna)
- oligopol
- monopol
Konkurencja monopolistyczna oraz oligopol bywają zaliczane jako struktury konkurencji niedoskonałej.
[ edytuj ] Rodzaje konkurencji
- ze względu na liczbę firm:
- Monopol – jedna firma mająca decydujący wpływ na przebieg warunków rynkowych
- Oligopol – od dwóch (duopol) do kilku (czasem przyjmuje się, że np. siedmiu) firm tej samej branży działających na rynku
- O zbliżonym udziale w rynku – od piętnastu do dwudziestu firm, gdzie każda z nich jest na tyle silna, że utrzymuje się na rynku obok innych równie silnych firm konkurencyjnych.
- Układ wolnej (pełnej) konkurencji – duża liczba firm o niewielkim udziale w rynku (około 1 – 2%), niemających większego wpływu na kształtowanie cen rynkowych, gdyż to rynek je kształtuje
- ze względu na stopień substytucyjności (wprowadzony przez Philipa Kotlera ):
- W ramach marki produktu – firmy produkujące bardzo podobne produkty, różniące się jedynie nazwą, tzw. strategia półki sklepowej
- W ramach kategorii produktu – bierze się tu szerszy zakres potrzeb, np. klient chce kupić coś słodkiego i dokonuje wyboru pomiędzy różnymi kategoriami typu: czekolada, baton, cukierek, itp.
- W ramach formy – to jeszcze szerszy zakres, np. słodycze kontra inne produkty
- Ogólna (generycompetation) - w ramach ograniczonego budżetu konsumentów
- konkurencja sektorowa według Michaela Portera :
- Bezpośrednia – firmy, które zaspokajają potrzeby w podobny sposób (oferując podobne produkty).
- Ze strony substytutów – inne rodzajowo produkty mające zdolność zaspokajania tej samej potrzeby.
- Potencjalna, tzw. nowe wejścia, czyli firmy, których nie ma dziś, ale mogą być jutro.
- Nabywcy.
- Dostawcy.
[ edytuj ] Formy konkurencji
- cenowa
- pozacenowa oparta o:
- jakość dóbr i usług
- gwarancję
- dodatki
- atrakcyjność produktu
- sposób prezentacji
- markę
- lojalność
- czas świadczenia usługi
- funkcjonalność
- niższe koszty eksploatacji
- formę zapłaty
- asortyment
- specjalizację
- informację na produkcie
- normy bezpieczeństwa
[ edytuj ] Linki zewnętrzne
Home Page , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , ,

