Koronacja – Wiki

Koronacja

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacji , szukaj
Ujednoznacznienie Ten artykuł dotyczy obrzędu. Zobacz też: powieść Borysa Akunina .
Koronacja Karola Wielkiego
Koronacja Jana Kazimierza
Koronacja królowej Wiktorii
Święty Stefan Węgierski (w rzeczywistości przedstawienie Zygmunta III Wazy w stroju koronacyjnym jako rex sacerdos)

Koronacja – uroczysty akt intronizacji suwerennego władcy związany z przekazaniem mu insygniów władzy i nałożeniem ozdobnego nakrycia głowy w postaci czepca, korony, mitry lub diademu. W kulturze europejskiej drobiazgowo rozbudowany obrządek sakramentalium połączony najczęściej z liturgią mszalną .

[ edytuj ] Starożytność

Zwyczaj koronacji związany z nałożeniem na głowę monarchy wieńca lub diademu narodził się w starożytności . Praktykowany był początkowo na Bliskim Wschodzie i w Persji . Z czasem jednak obrzęd ten przyjął się też w innych częściach świata.

Ceremonia koronacji funkcjonowała w starożytnym Egipcie , gdzie dwaj arcykapłani wcielający się w rolę bogów Horusa i Tota przekazywali nowemu faraonowi podwójną koronę Górnego i Dolnego Egiptu oraz pastorał Heka i bicz Nehaha . W Asyrii nowy władca poprzedzany przez kapłana wzywającego imienia boga, niesiony był procesyjnie do świątyni Aszura w mieście Aszur , gdzie oddawał hołd wizerunkowi boga, następnie zaś namaszczany był przez kapłanów i przyjmował insygnia władzy. W starożytnym Rzymie , ze względu na silne wpływy tradycji republikańskiej , początek panowania nowego cesarza w okresie pryncypatu wiązał się wyłącznie ze złożeniem stosownych ofiar . W późniejszych wiekach, od czasów panowania Juliana Apostaty związany był z podniesieniem nowego władcy na tarczy przez dowódców jego wojsk.

[ edytuj ] Kraje chrześcijańskie

W krajach chrześcijańskich koronacja była traktowana jako sakramentalium i wiązała się z uroczystą mszą świętą , podczas której arcybiskup - metropolita nakładał koronę na głowę monarchy, a także, nawiązując do tradycji królów Izraela , namaszczał go olejkami świętymi. Wiązało się to z wiarą, że wszelka władza pochodzi od Boga , a także że król jest posłańcem bożym (por. również J 19:10-11 – rozmowa Jezusa z Piłatem : "Rzekł więc Piłat do Niego: «Nie chcesz mówić ze mną? Czy nie wiesz, że mam władzę uwolnić Ciebie i mam władzą Ciebie ukrzyżować?» Jezus odpowiedział: «Nie miałbyś żadnej władzy nade Mną, gdyby ci jej nie dano z góry. Dlatego większy grzech ma ten, który Mnie wydał tobie»." [1] ). Jednocześnie potwierdzało to zwierzchność papieża nad monarchą (zob. papocezaryzm ). Podczas swojej koronacji na Cesarza Francuzów , Napoleon Bonaparte , wziął koronę z rąk papieża i sam nałożył ją sobie na głowę, tym samym pokazując swoją niezależność wobec niego.

W poszczególnych krajach koronacja zwykle odbywała się w jednym kościele, który był najczęściej katedrą metropolitalną lub miał dla niego szczególne znaczenie. Tradycyjnie, królowie francuscy koronowani byli w Reims , angielscy w Opactwie Westminster . W Polsce , do 1320 koronacje odbywały się w Gnieźnie , a potem w Krakowie . Trzej królowie ( Stanisław Leszczyński , Stanisław August Poniatowski i Mikołaj I ) koronowani byli w Warszawie . Tradycyjnie koronacja trwała trzy dni, od soboty , przy czym główny akt następował w niedzielę .

Królom elekcyjnym dopiero koronacja dawała prawo sprawowania rządów.

[ edytuj ] Współczesność

Większość monarchii europejskich zaprzestała organizowania ceremonii koronacyjnych na przełomie XIX i XX wieku. Obecnie tylko królowie Wielkiej Brytanii i królowie Tonga poddają się rytuałowi koronacji połączonej z liturgią mszalną. Inni monarchowie składają przysięgę na konstytucję w parlamencie lub ich intronizacja ma charakter świecki.

[ edytuj ] Koronacja obrazu

W Kościele katolickim istnieje obrzęd koronacji obrazu, co jest symbolicznym uhonorowaniem przedstawionej na nim postaci. Zazwyczaj dotyczy to Maryi .

Przypisy

  1. cyt. za Biblią Tysiąclecia

[ edytuj ] Zobacz też

[ edytuj ] Bibliografia

  • Paweł Janowski [współautor D. Prucnal], Koronacja I. Królewska, w: Encyklopedia Katolicka, Lublin 2002, t. IX, kol. 2877-879.
  • Paweł Janowski , Koronacja II. Cesarska III. Papieska, w: Encyklopedia Katolicka, Lublin 2002, t. IX, kol. 879-881.

[ edytuj ] Linki zewnętrzne

Commons in image icon.svg


Walka na noże w amerykańskiej kampanii prezydenckiej
Zaostrza się kampania prezydencka w USA, pełna wzajemnych oskarżeń i ataków personalnych. Prezydent Barack Obama określa swego republikańskiego oponenta Mitta Romney'a mianem bezlitosnego kapitalisty, Romney natomiast oskarża go o powiększenie długu publicznego.



Największe organizacje lekarzy powołały sztab kryzysowy
Najważniejsze organizacje lekarskie w Polsce powołały sztab kryzysowy. Wezwał on medyków i świadczeniodawców do niepodpisywania umów z NFZ na wystawianie recept refundowanych.



Nowy wiersz Grassa, tym razem na temat Grecji
W niecałe dwa miesiące po opublikowaniu krytykującego Izrael wiersza niemiecki laureat literackiej nagrody Nobla Guenter Grass ponownie wdał się w poetycką polemikę na aktualny polityczny temat - tym razem postępowania UE wobec pogrążonej w kryzysie Grecji.



Odwrócenie trendów? PO już nie traci
Platforma Obywatelska zyskuje na poparciu, PiS traci. Różnica między tymi partiami wynosi 10 procent - takie są wyniki najnowszego sondażu telefonicznego TNS Polska dla programu Forum w Telewizji Polskiej.



Kombatanci upokorzeni na granicy? PiS interweniuje
Klub Parlamentarny PiS domaga się od premiera reakcji na potraktowanie kombatantów na granicy polsko-białoruskiej. Weterani, którzy jechali do Polski na zjazd łagierników-żołnierzy AK, zostali - według PiS - upokorzeni przez polską Straż Graniczną.



Home Page , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , ,