Morze
Morze ( odgłosy morza ) – część oceanu , mniej lub bardziej wyraźnie oddzielona od pozostałych jego części brzegami kontynentu , wyspami lub wzniesieniem dna. Ze względu na utrudnioną wymianę wód morza charakteryzują się indywidualnymi cechami. Zbiór tych cech nazywa się ustrojem hydrologicznym [1] .
Ogólna powierzchnia mórz na Ziemi wynosi ok. 40 mln km² (co stanowi ok. 11% powierzchni oceanu światowego), liczba mórz na świecie wynosi 71 (nie licząc Morza Kaspijskiego i Morza Martwego, które są jeziorami słonymi )[ potrzebne źródło ].
Tradycyjnie nazywane morzami duże słone jeziora , takie jak Morze Kaspijskie lub Morze Martwe faktycznie nie są morzami, ponieważ nie posiadają połączenia ze światowym wszechoceanem. [2]
Spis treści |
[ edytuj ] Podział mórz
[ edytuj ] Podział ze względu na położenie
Wyróżnia się morza przybrzeżne, które oddzielone są od oceanu łańcuchem wysp lub progiem podmorskim, a wymiana wód jest łatwa, oraz morza śródziemne , otoczone lądami, w których wymiana wód z oceanem następuje przez wąskie cieśniny . Bardziej szczegółowo morza dzielimy na:
- otwarte – mające szerokie połączenie z oceanem, np. Morze Arabskie , Morze Norweskie , Morze Północne
- przybrzeżne – oddzielone od oceanu przez wyspy lub półwyspy, np. Morze Karskie , Morze Japońskie , Morze Południowochińskie
- międzywyspowe – położone wyłącznie między wyspami lub ich archipelagami , np. Morze Irlandzkie , Morze Celebes , Morze Jawajskie
- międzykontynentalne – leżące między kontynentami , np. Morze Śródziemne , Morze Czerwone , Morze Karaibskie
- wewnątrzkontynentalne – leżące wewnątrz jednego kontynentu, np. Morze Bałtyckie , Morze Białe , Morze Azowskie .
Ciekawostką jest, że powyższej klasyfikacji nie można zastosować do Morza Sargassowego , które jest częścią otwartych wód Oceanu Atlantyckiego . Jako jedyne morze nie posiada ono żadnej fizycznej granicy, a mimo to jego wody mają bardzo indywidualne cechy klimatyczne i biologiczne[ potrzebne źródło ].
[ edytuj ] Podział według układów oceanicznych
Według układów oceanicznych morza dzieli się następująco:
[ edytuj ] Morza świata alfabetycznie
 |
Ta sekcja wymaga określenia jasnych kryteriów wyboru. Kryteria powinny być poparte źródłami , nie mogą naruszać zasady neutralnego punktu widzenia , należy też unikać próżnych wyrażeń takich jak "znani", "najlepsi" itd. Kryteria możesz omówić w dyskusji artykułu . Zobacz też: Zasady tworzenia list . |
Sekcja zawiera morza tylko z nazwy (w wielu przypadkach, które morzami nie są):
[ edytuj ] Zobacz też
- Cieśnina
- Falowanie
- Marynistyka
- Port morski
- Ratownictwo morskie
- Wybrzeże
- Zatoka
- Zlewisko
- Żegluga morska
Przypisy
- ↑ Trzeciak Stefan: Meteorologia morska z oceanografią. Warszawa: Wydawnictwo Naukowe PWN, 2009, s. 176. ISBN 978-83-01-14160-8 .
- ↑ FX, FXI, FVII. W: Jerzy Desperak, Jarosław Balon: Tablice Geograficzne. Warszawa: Świat Książki, 2003.
- ↑ Komisja Standaryzacji Nazw Geograficznych poza Granicami RP: Nazewnictwo Geograficzne Świata . T. Zeszyt 10: Morza i oceany. Warszawa: Główny Geodeta Kraju, 2008. ISBN 976-83-254-0462-8.
- ↑ Trzeciak Stefan: Meteorologia morska z oceanografią. Warszawa: Wydawnictwo Naukowe PWN, 2009, s. 175-179. ISBN 978-83-01-14160-8 .
- ↑ 5,0 5,1 5,2 5,3 5,4 5,5 5,6 5,7 część Morza Śródziemnego
- ↑ 6,0 6,1 część Morza Bałtyckiego
- ↑ część Morza Czarnego
- ↑ 8,0 8,1 8,2 część Morza Egejskiego
- ↑ Inne źródła - południowo-wschodnia część Morza Północnego
- ↑ 10,0 10,1 Inne źródła - jako jezioro
- ↑ Kontynenty i państwa : Australazja, Antarktyka. Kraków: Fogra, 2000, s. 239-240, seria: Popularna encyklopedia powszechna. ISBN 83-7227-737-0 .
- ↑ Inne źródła - jako Zatoka Mackenzie
- ↑ 13,0 13,1 Wymienione w: Trzeciak Stefan: Meteorologia morska z oceanografią. Warszawa: Wydawnictwo Naukowe PWN, 2009, s. 175-179. ISBN 978-83-01-14160-8 . , brak w publikacjach Komisji Standaryzacji Nazw Geograficznych
- ↑ Inne źródła - uważane również za zatokę Morza Żółtego
- ↑ Popularny Atlas Świata. Warszawa: PPWK , 1991, s. 119. ISBN 83-7000-069-X .
[ edytuj ] Linki zewnętrzne
| Walka na noże w amerykańskiej kampanii prezydenckiej | ||
Zaostrza się kampania prezydencka w USA, pełna wzajemnych oskarżeń i ataków personalnych. Prezydent Barack Obama określa swego republikańskiego oponenta Mitta Romney'a mianem bezlitosnego kapitalisty, Romney natomiast oskarża go o powiększenie długu publicznego.
|
||
| Największe organizacje lekarzy powołały sztab kryzysowy | ||
Najważniejsze organizacje lekarskie w Polsce powołały sztab kryzysowy. Wezwał on medyków i świadczeniodawców do niepodpisywania umów z NFZ na wystawianie recept refundowanych.
|
||
| Nowy wiersz Grassa, tym razem na temat Grecji | ||
W niecałe dwa miesiące po opublikowaniu krytykującego Izrael wiersza niemiecki laureat literackiej nagrody Nobla Guenter Grass ponownie wdał się w poetycką polemikę na aktualny polityczny temat - tym razem postępowania UE wobec pogrążonej w kryzysie Grecji.
|
||
| Odwrócenie trendów? PO już nie traci | ||
Platforma Obywatelska zyskuje na poparciu, PiS traci. Różnica między tymi partiami wynosi 10 procent - takie są wyniki najnowszego sondażu telefonicznego TNS Polska dla programu Forum w Telewizji Polskiej.
|
||
| Kombatanci upokorzeni na granicy? PiS interweniuje | ||
Klub Parlamentarny PiS domaga się od premiera reakcji na potraktowanie kombatantów na granicy polsko-białoruskiej. Weterani, którzy jechali do Polski na zjazd łagierników-żołnierzy AK, zostali - według PiS - upokorzeni przez polską Straż Graniczną.
|
