Niedziela

	Niedziela
Typ święta	chrześcijańskie
Zwyczaje	uczestnictwo w nabożeństwie kościelnym
Upamiętnia	zmartwychwstanie Jezusa Chrystusa

Ten artykuł dotyczy dnia tygodnia. Zobacz też: Niedziela (ujednoznacznienie) .

Niedziela – dzień tygodnia występujący pomiędzy sobotą a poniedziałkiem . Według normy ISO 8601 rozumiany jako siódmy^[1], ostatni dzień tygodnia. W tradycji biblijnej – chrześcijańskiej , żydowskiej oraz muzułmańskiej jest dniem pierwszym. Taka rachuba obowiązuje w niektórych krajach, szczególnie anglosaskich. W niektórych językach jej pozostałością są nazwy większości lub niektórych dni tygodnia (w językach słowiańskich – środy ).

[ edytuj ] Nazwa

W wielu językach nazwa ukształtowała się wraz z kulturą chrześcijańską, którą przyjmowały i z którą się rozwijały:

w językach romańskich od łac. feria Dominica, dies Dominicus (dzień Pański, tj. Jezusa Chrystusa) pochodzą np. hiszp. domingo, franc. dimanche;
takie samo znaczenia ma gr. κυριακή < Κύριος ‛Pan’;
ros. вoскресенье (waskriesien´je) oznacza ‛zmartwychwstanie’;
w pozostałych językach słowiańskich nazwa nawiązuje do obowiązku powstrzymania się od pracy (który w średniowieczu uważano za ważny wyznacznik niedzieli) i pochodzi od psł. ne dělatĭ ‛nie działać = nie pracować’: np. niedziela, czes. neděle, chorw. nedjelja.

Niedziela wraz z sobotą tworzy współcześnie tak zwany weekend (z ang. week - tydzień, end - koniec) czyli koniec tygodnia.

[ edytuj ] Historia

Europejska tradycja pozachrześcijańska, również rzymska , łączyła ten dzień z kultem Słońca lub Mitry , czego liczne pozostałości znajdują się po dziś dzień w wielu językach. ‛Dzień Słońca’: np. łac. dies Solis, ang. Sunday, niem. Sonntag. Podobne pozostałości dotyczą również innych dni tygodnia np. sobota była nazywana dniem Saturna , poniedziałek dniem księżyca.

Niedziela została ustanowiona świętem państwowym w 321 roku n.e. przez cesarza Konstantyna ^[2]. Dla części chrześcijan ^[a] niedziela jest dniem świątecznym upamiętniającym zmartwychwstanie Jezusa Chrystusa . Katolicy tego dnia uczestniczą we Mszy świętej ^[3]^[4].

[ edytuj ] Zobacz też

Nazwy dni tygodnia

Uwagi

↑ Niektórzy chrześcijanie nie obchodzą żadnych dni świątecznych, uważając że pod Nowym Przymierzem wszystkie dni są równie święte i nie istnieje potrzeba wyróżniania żadnego z nich (m.in. wiele kościołów ewangelikalnych ). Inna cześć chrześcijan, tzw. sabatarianie, świętują sobotę ( szabat ), jako ich zdaniem jedyne uniwersalne święto upamiętniające Boga jako stworzyciela świata, odrzucając święcenie niedzieli jako późniejszy, niebiblijny dodatek do pierwotnego apostolskiego chrześcijaństwa (np. adwentyści dnia siódmego ).

Przypisy

↑ Norma ISO-8601 . Międzynarodowa Organizacja Normalizacyjna . [dostęp 2010-09-18].
↑ Carsten Peter Thiede; Matthew D'ancona, W poszukiwaniu świętego Krzyża, Warszawa 2006, s. 39
↑ Kodeks Prawa Kanonicznego kan. 1247, Katechizm Kościoła Katolickiego nr 2180.
↑ Trzecie przykazanie Dekalogu

Zobacz hasło niedziela w Wikisłowniku

Zobacz w Wikicytatach kolekcję cytatów
o niedzieli

[ edytuj ] Linki zewnętrzne

W Wikimedia Commons znajdują się multimedia związane z tematem:
Niedziela

Ogólne normy roku liturgicznego i kalendarza ( pol. ). KKBiDS. [dostęp 2012-03-07].
Przedwojenny reportaż filmowy "Warszawska niedziela" - letnia niedziela w Warszawie w roku 1938

[2] Niektórzy chrześcijanie nie obchodzą żadnych dni świątecznych, uważając że pod Nowym Przymierzem wszystkie dni są równie święte i nie istnieje potrzeba wyróżniania żadnego z nich (m.in. wiele kościołów ewangelikalnych ). Inna cześć chrześcijan, tzw. sabatarianie, świętują sobotę ( szabat ), jako ich zdaniem jedyne uniwersalne święto upamiętniające Boga jako stworzyciela świata, odrzucając święcenie niedzieli jako późniejszy, niebiblijny dodatek do pierwotnego apostolskiego chrześcijaństwa (np. adwentyści dnia siódmego ).

[0] Norma ISO-8601 . Międzynarodowa Organizacja Normalizacyjna . [dostęp 2010-09-18].

[1] Carsten Peter Thiede; Matthew D'ancona, W poszukiwaniu świętego Krzyża, Warszawa 2006, s. 39

[3] Kodeks Prawa Kanonicznego kan. 1247, Katechizm Kościoła Katolickiego nr 2180.

[4] Trzecie przykazanie Dekalogu

[1]

[2]

[a]

[3]

[4]

Wikipedia - Wolna Encyklopedia