Robert Mugabe

Robert Gabriel Mugabe
Data i miejsce urodzenia	21 lutego 1924 wioska Matibiri, na północny wschód od Harare
Prezydent Zimbabwe
Przynależność polityczna	Narodowy Związek Zimbabwe - Front Patriotyczny
Okres urzędowania	od 31 grudnia 1987
Poprzednik	Canaan Banana
Odznaczenia
Galeria zdjęć w Wikimedia Commons
Kolekcja cytatów w Wikicytatach

Robert Gabriel Mugabe (wymowa shona [muɡaɓe] , wymowa angielska [muˈɡɑbi] ; ur. 21 lutego 1924 ) – polityk, prezydent Zimbabwe od 1987 roku.

Życiorys

Studiował m.in. na Oxfordzie . Mugabe przyłączył się w 1960 roku do marksistowskiej Narodowej Partii Demokratycznej (później ZAPU ), kierowanej przez Joshua Nkomo , ale w 1963 wystąpił z niej i współtworzył Afrykański Narodowy Związek Zimbabwe (ZANU). Wkrótce uwięziony spędził 10 lat w więzieniu.

Po uwolnieniu kierował finansowaną przez Chiny Afrykańską Armią Wyzwolenia Narodowego Zimbabwe (ZANLA) przeciwko rządowi Iana Smitha . Pierwsze wolne wybory w 1980 roku przyniosły zwycięstwo ZANU, które uzyskało poparcie największej narodowości kraju – Szona i Mugabe otrzymał urząd premiera. Mugabe próbował kompromisu z największą mniejszością Ndebele , która popierała ZAPU , ale od 1982 do 1987 trwały starcia zbrojne wojska z powstańcami Ndebele. Kompromis z 1987 obejmował połączenie ZANU i ZAPU w jednolitą partię ZANU-PF i zmianę ustroju na prezydencki. Mugabe został w 1987 roku prezydentem i utrzymał ten urząd w kolejnych wyborach w 1990 , 1996 i 2002 (te ostatnie uważa się najczęściej za sfałszowane).

Demonstracja przeciwko reżimowi Roberta Mugabe przed ambasadą Zimbabwe w Londynie, 2006

Polityka wewnętrzna rządu była początkowo ostrożna: zachowano własność białych farmerów (posiadających 70% ziemi w kraju) i instytucje państwa prawa. Reformy przeprowadzano głównie w dziedzinie oświaty i zdrowia. Próbowano realizować programy Międzynarodowego Funduszu Walutowego. Jednocześnie prowadzono kampanię przeciwko homoseksualistom oraz AIDS .

W ostatnich latach (od 1999 ) Mugabe zradykalizował swoją politykę, próbując siłą odebrać białym farmerom ziemię i popierając dawnych towarzyszy broni – partyzantów, urządzających okupacje gospodarstw białych. Wskutek tego nastąpił poważny gospodarczy kryzys i wzrost napięć społecznych.

Po wyborach w 2002 roku silny Mugabe przystąpił do zaciekłego zwalczania opozycji. Jest krytykowany przez wiele rządów i organizacji międzynarodowych (także afrykańskich) za łamanie praw człowieka, areszty i tortury opozycyjnych posłów i adwokatów, areszty dziennikarzy, brak wolności słowa. Jednocześnie na terenie Zimbabwe przebywają jako specjalni goście osoby, które zbiegły ze swych państw w obawie przed oskarżeniem o zbrodnie, jak np. były etiopski dyktator Mengystu Hajle Marjam . Mugabe uważa jednak swoich przeciwników za inspirowanych przez kolonialistów, którzy chcą zachować ziemię zagrabioną rdzennym mieszkańcom kraju.

W pierwszej turze wyborów z 29 marca 2008 wygrał kandydat opozycji Morgan Tsvangirai . Uzyskał on 47, 9% głosów, podczas gdy Mugabe – 43, 2%. W tym czasie Zimbabwe rządzone przez Roberta Mugabe zamówiło dostawę 3 000 000 sztuk amunicji do karabinów AK-47 oraz 3000 moździerzy.

Przed drugą turą wyborów zamordowano około 90 działaczy opozycji, w wyniku czego Morgan Tsvangirai wycofał się z kandydowania. Druga tura wyborów odbyła się 28 czerwca 2008 . Według oficjalnych wyników Robert Mugabe otrzymał 85, 51% głosów i pozostał prezydentem na kolejną kadencję. Liczenie głosów po pierwszej turze wyborów zajęło cztery miesiące, po drugiej 48 godzin. Wybory opozycja nazwała "farsą", a wspólnota międzynarodowa uznała je za nielegalne . 30 czerwca 2008 Robert Mugabe został po raz szósty zaprzysiężony na stanowisku prezydenta.

Odznaczenia

W 1994 Elżbieta II odznaczyła go Orderem Łaźni . W 2008 r. został go pozbawiony .