Serbowie
| Serbowie (Срби) | |
 |
|
| św. Sawa , Stefan Dušan , Karađorđe , Vuk Karadžić Nikola Tesla , Michajlo Pupin , Nadežda Petrović , Milutin Milanković |
|
| Liczebność ogółem | 13 milionów [1] |
| Regiony zamieszkania |  Serbia 6.212.838 [2]  Bośnia i Hercegowina 1.703.415 [3] Państwo |
| Język | język serbski |
| Religie | prawosławie |
| Pokrewne grupy etniczne | Czarnogórcy , Chorwaci , Boszniacy |
Serbowie (Срби) – naród południowosłowiański mieszkający głównie w Serbii , Chorwacji , Bośni , Słowenii , Macedonii , Czarnogórze i Stanach Zjednoczonych . Jest ich ogółem około 13 mln. Mówią w swoim języku narodowym serbskim . W większości są prawosławnymi (religia jest uważana przez Serbów za ważny czynnik ich tożsamości)[ potrzebne źródło ].
Serbowie dzielą się na grupy regionalne: Šumadinci , Ere , Vojvođani , Bačvani , Banaćani , Bokelji , Sremci , Semberci , Krajišnici , Hercegovci , Torlaci , Šopi i inni, ale są to określenia regionalne, które obejmują wszystkie mniejszości narodowe w tych regionach. Czarnogórcy aż do 1945 byli uważani za Serbów.
Serbołużyczanie lub Serbowie łużyccy przypuszczalnie mają wspólne pochodzenie z Serbami ( Biała Serbia ), ale obecnie nic poza wspólną narodowością słowiańską i poza nazwą ich nie łączy.
[ edytuj ] Historia
Wg źródeł bizantyjskich przodkowie Serbów osiedlili się na obszarze obecnej południowej Serbii, Kosowa , Dalmacji , Bośni i Czarnogóry pod koniec VI wieku lub w latach 20. VII wieku [4] , ulegając następnie wymieszaniu z miejscową (częściowo zromanizowaną ) ludnością tubylczą. Cesarz bizantyjski Herakliusz [5] najprawdopodobniej pozwolił im na osiedlenie się w środkowej części Ilirii zwanej Zagorje .
Dopiero tysiąc lat później, na skutek powtarzających się napaści Imperium Ottomańskiego , Serbowie zasiedlili tereny północne: Wojwodinę , Slawonię i Węgry . Pod rządami Stefana Duszana Serbia była najpotężniejszym mocarstwem na Bałkanach, z terytorium rozciągającym się od Adriatyku po morze Egejskie [6] . Bitwa na Kosowym Polu w 1389 zakończyła okres świetności średniowiecznego państwa serbskiego i rozpoczął się okres tureckiej dominacji nad Serbami. Serbowie zamieszkiwali tereny na styku Imperium osmańskiego i Austro-Węgier co powodowało wzmożoną migrację między tymi państwami oraz wewnątrz swoich terytoriów, migrowali też do carskiej Rosji . Do podobnej wewnętrznej migracji doszło też później w Jugosławii dlatego Serbowie stanowili mniejszość etniczną we wszystkich byłych republikach tego państwa, np. 2 do 3% ludności ich stolic (najwięcej, bo 26% w Podgoricy ). Wielu Serbów osiedliło się w ciągu XIX w. i XX w. w Europie Zachodniej i Ameryce Północnej (najwięcej Serbów poza byłą Jugosławią mieszka w Wiedniu , Chicago i Toronto ). Po II wojnie światowej niemalże wszyscy Serbowie z Czarnogóry zadeklarowali narodowość czarnogórską, dlatego Czarnogórcy mają wspólny rodowód z Serbami tak jak większość Boszniaków, których przodkami byli Serbowie.
Kultura Serbów ukształtowała się pod wpływem Bizancjum i cerkwi prawosławnej, jednak ich zachodni i północny obszar osiedlenia uległ znacznym wpływom katolicyzmu i kultury zachodnioeuropejskiej. W XIX w. nastąpił wzrost świadomości narodowej (początkowo w Wojwodinie, później w całej Serbii).
[ edytuj ] Mapy
-
-
Bośnia i Hercegowina 2006Serbowie
Chorwaci
Bośniacy
-
-
-
-
Przypisy
- ↑ Serbs in the World
- ↑ CIA – The World Factbook – Serbia
- ↑ CIA – The World Factbook – Bosnia and Herzegovina .
- ↑ Praca zbiorowa: Oxford – Wielka Historia Świata. Cywilizacje Europy. Anglia – Słowianie. Cywilizacje Australii i Oceanii. Papuasi. T. 13. Poznań: Polskie Media Amer.Com, 2006, s. 493. ISBN 83-7425-368-1 .
- ↑ Praca zbiorowa: Oxford – Wielka Historia Świata. Cywilizacje Europy. Anglia – Słowianie. Cywilizacje Australii i Oceanii. Papuasi. T. 13. Poznań: Polskie Media Amer.Com, 2006, s. 494. ISBN 83-7425-368-1 .
- ↑ Barbara Jelavich, Historia Bałkanów wiek XVIII i XIX, str. 31
| Walka na noże w amerykańskiej kampanii prezydenckiej | ||
Zaostrza się kampania prezydencka w USA, pełna wzajemnych oskarżeń i ataków personalnych. Prezydent Barack Obama określa swego republikańskiego oponenta Mitta Romney'a mianem bezlitosnego kapitalisty, Romney natomiast oskarża go o powiększenie długu publicznego.
|
||
| Największe organizacje lekarzy powołały sztab kryzysowy | ||
Najważniejsze organizacje lekarskie w Polsce powołały sztab kryzysowy. Wezwał on medyków i świadczeniodawców do niepodpisywania umów z NFZ na wystawianie recept refundowanych.
|
||
| Nowy wiersz Grassa, tym razem na temat Grecji | ||
W niecałe dwa miesiące po opublikowaniu krytykującego Izrael wiersza niemiecki laureat literackiej nagrody Nobla Guenter Grass ponownie wdał się w poetycką polemikę na aktualny polityczny temat - tym razem postępowania UE wobec pogrążonej w kryzysie Grecji.
|
||
| Odwrócenie trendów? PO już nie traci | ||
Platforma Obywatelska zyskuje na poparciu, PiS traci. Różnica między tymi partiami wynosi 10 procent - takie są wyniki najnowszego sondażu telefonicznego TNS Polska dla programu Forum w Telewizji Polskiej.
|
||
| Kombatanci upokorzeni na granicy? PiS interweniuje | ||
Klub Parlamentarny PiS domaga się od premiera reakcji na potraktowanie kombatantów na granicy polsko-białoruskiej. Weterani, którzy jechali do Polski na zjazd łagierników-żołnierzy AK, zostali - według PiS - upokorzeni przez polską Straż Graniczną.
|
