Ska

Ska
Pochodzenie	mento , calypso , jazz , R&B
Czas i miejsce powstania	druga połowa lat 50. Kingston Jamajka
Instrumenty	gitara , kontrabas (później gitara basowa ), perkusja , saksofon , trąbka , puzon , instrumenty klawiszowe
Największa popularność	początek lat 60. ( Jamajka ) lata 70.-80. ( Wielka Brytania ) druga połowa lat 90. ( USA )
Podgatunki powstałe z połączenia z innym stylem muzycznym
2 Tone , ska punk , ska jazz

Ska – styl muzyczny zapoczątkowany w drugiej połowie lat 50. w Kingston na Jamajce , będący prekursorem muzyki rocksteady , a w dalszej kolejności - reggae ; charakteryzuje się przede wszystkim szybkim tempem , akcentem perkusyjnym kładzionym na drugą i czwartą nutę taktu oraz wyrazistą linią basu.

Charakterystyka

Muzyka ska wykonywana jest w tempie od żywego po bardzo szybkie. Zdecydowanie przeważają w niej parzyste podziały rytmiczne. Świadcząca o pokrewieństwie z jazzem tendencja do używania rytmu synkopowanego występuje, ale nie jako cecha definiująca; natomiast jedną z najbardziej rozpoznawalnych cech rytmu ska jest dodatkowe akcentowanie elementów taktu zazwyczaj cichszych w innych stylach, czyli drugiej i czwartej miary w takcie. Funkcję tę najczęściej pełni gitara rytmiczna (tradycyjnie używano elektrycznych gitar orkiestrowych). Bardzo podkreślona jest rola kontrabasu bądź gitary basowej – linia basowa z reguły tradycyjnie akcentuje pierwszą i trzecią miarę taktu. Łącznikiem między sekcją rytmiczną i solową są zazwyczaj sekcje instrumentów dętych – tradycyjnie najczęściej puzonu i trąbki, rzadziej saksofonów. Partie solowe są improwizowane, jak w jazzie.

Muzyka ska niemal zawsze ma charakter ludyczny i rozrywkowy. Niezależnie od warstwy lirycznej - która może być bardzo poważna i poruszać tematy dalekie od beztroskiej rozrywki - zdecydowana większość utworów ma charakter taneczny. Styl ska pozbawiony jest skomplikowania formalnego i daleko posuniętej dbałości o formę. Może to być nawet powodem protekcjonalnego traktowania tego gatunku przez jazzmanów. Jednak ładunek emocjonalny, który w muzyce jazzowej bardzo często ulega zatarciu przez wyszukaną formę, w muzyce ska - przy zachowaniu zbliżonego instrumentarium i podobnej palety środków artystycznych - jest bardzo wyraźny.

Historia

Styl Ska powstał pod wpływem połączenia takich gatunków muzycznych jak rhythm 'n' blues , calypso , jazz (szczególnie odmiana nowoorleańska ) i swing . Słowo ska jest prawdopodobnie wyrazem dźwiękonaśladowczym, używanym przez DJ-ów, którzy w ten sposób zachęcali odbiorców do zabawy. Powstanie ska związane jest z sound systemami . Pierwszymi ich twórcami byli Duke Reid i Sir Coxsone . Dzięki nim świat poznał ska, reggae czy dub . Między dyskotekami tych DJ istniała silna rywalizacja (dochodziło m.in. do walk na noże). Te nieformalne sound systemowe walki miały swoje plusy – dzięki nim świat poznał takie osobistości jak np. Prince Buster czy Derrick Morgan .

Bardzo ważną rolę w powstaniu ska odegrali jamajscy jazzmani: muzycy, początkowo nabywani jako sesyjni, założyli grupę The Skatalites . Zespół ten jest uważany za klasyka gatunku ska. Dzięki jamajskim emigrantom styl ten w krótkim czasie dotarł na Wyspy Brytyjskie , gdzie został zaadoptowany przez białą młodzież spod sztandarów mods , oraz skinheads . Pod koniec lat 60. ska zostało wyparte przez rocksteady .

Elementy muzyki ska znaleźć można w albumach Boba Marleya .

Po ponad dziesięcioletnim letargu, ska odkryto na nowo. Nowa forma stylu była bardziej energiczna. Druga połowa lat 70. to epoka punk rocka , który miał wpływ na brzmienie ska. Czołowe grupy tamtej dekady ( The Specials , The Beat , The Selecter , The Bodysnachers , Madness , Bad Manners ) stworzyły nowy rodzaj muzyczny – 2 Tone , nagrywając w legendarnej dziś wytwórni 2 Tone Records .

W drugiej połowie lat 90. XX wieku styl ska opanował USA i przyjął miano 3 wave ska (3 fala ska). Wtedy też powstały odmiany tego stylu: ska-core , ska punk , cyber-ska , acid-ska , swing-ska itp. Do najciekawszych grup 3 fali ska zaliczane są: The Toasters , Ska-P , Skalariak , Bim Skala Bim , Let's Go Bowling , Slackers , Skinnerbox , Hepcat , Mighty Mighty Bosstones czy Save Ferris .

Obecnie muzyka ska łączona jest z punkiem lub hardcorem .

Ska w Polsce

Za jednego z pierwszych polskich wykonawców grających muzykę ska uważa się formację Mr. Zoob . Do czołowych polskich wykonawców reprezentujących ten gatunek zaliczyć można takie zespoły jak Dr. Cycos , Horrorshow , Skambomambo , Vespa , Skankan , Cała Góra Barwinków , Skampararas , Skauci , Skapoint , The Bartenders , Wersja de Lux , Sari Ska Band , Zabili Mi Żółwia , Akurat , Podwórkowi Chuligani , The Mugshots . W Polsce liczne zespoły punkowe (takie jak Alians, Farben Lehre, Śmierć Kliniczna, Fate), inspirując się utworem "Punky Reggae Party" Boba Marleya, łączą punk rocka ze ska oraz reggae.

Pierwszą piosenką w stylu ska powstałą w Polsce, jest utwór Alibabek, Jamajka Ska z 1965.

Linki zewnętrzne

• rudemaker.pl – największy polski serwis o ska
• Historia ska ( ang. )