Volkskammer
(Die) Volkskammer (Izba Ludowa) – izba niższa (1949–1958), a następnie jednoizbowy parlament Niemieckiej Republiki Demokratycznej ( NRD ) (1958–1990). Do pierwszych wolnych wyborów parlamentarnych 18 marca 1990 nie posiadał demokratycznej legitymacji i pełnił fasadową rolę wobec rządzącej Niemieckiej Socjalistycznej Partii Jedności .
Spis treści |
[ edytuj ] Historia i kompetencje
Tymczasowa Izba Ludowa (Provisorische Volkskammer) została utworzona 7 października 1949 w Berlinie Wschodnim z przekształcenia II Niemieckiej Rady Ludowej (2. Deutsche Volksrat). Ukonstytuowanie się Prowizorycznej Izby Ludowej oraz powierzenie przez nią Ottonowi Grotewohlowi misji utworzenia rządu zakończyło proces powstania NRD .
Pierwsze wybory do Izby Ludowej odbyły się 15 października 1950 i podobnie jak wszystkie późniejsze wybory parlamentarne w NRD zostały zdominowane przez listę Frontu Narodowego (Nationalen Front). Kształt uchwał i przebieg głosowań zależały od politycznej woli Niemieckiej Partii Jedności (SED). Do 1958 obok Izby Ludowej (Volkskammer) istniała Izba Krajów Związkowych (Länderkammer der DDR) przygotowująca projekty ustaw i posiadająca prawo weta wobec uchwał Izby Ludowej.
Volkskammer wybrała w 1949 Wilhelma Piecka na prezydenta NRD (ponowny wybór w 1953, a w 1957 przedłużenie kadencji). Po jego śmierci w 1960 funkcję głowy państwa pełniła Rada Państwa ), której członkowie również byli wybierani przez Izbę Ludową. Ponadto Izba Ludowa powoływała Radę Ministrów oraz szefa Rady Obrony Narodowej.
W 1976 Volkskammer została przeniesiona do specjalnie w tym celu wybudowanego Pałacu Republiki przy Marx-Engels-Platz (obecnie ponownie Schlossplatz, pl. Zamkowy).
Szerokim formalnie uprawnieniom Izby Ludowej odpowiadała w rzeczywistości funkcja "maszynki do głosowania" (Ja-Sage-Maschine). Volkskammer była fasadowym elementem demokracji ludowej maskującym dyktatorskie rządy partii komunistycznej ( SED ).
[ edytuj ] Skład
| Partia / Ugrupowanie |
Skrót nazwy oryginalnej |
Mandaty |
Zobrazowanie graficzne ilości mandatów |
|---|---|---|---|
| Niemiecka Socjalistyczna Partia Jedności | SED | 127 | •••••••••••••••••••••••••••••••••••••••••••••••••••••••••••••••• |
| Wolne Niemieckie Związki Zawodowe | FDGB | 68 | •••••••••••••••••••••••••••••••••• |
| Unia Chrześcijańsko-Demokratyczna | CDU | 52 | •••••••••••••••••••••••••• |
| Liberalno-Demokratyczna Partia Niemiec | LDPD | 52 | •••••••••••••••••••••••••• |
| Niemiecka Demokratyczna Partia Chłopska | DBD | 52 | •••••••••••••••••••••••••• |
| Narodowodemokratyczna Partia Niemiec | NDPD | 52 | •••••••••••••••••••••••••• |
| Wolna Młodzież Niemiecka | FDJ | 40 | •••••••••••••••••••• |
| Demokratyczna Liga Kobiet | DFD | 35 | •••••••••••••••••• |
| Niemiecki Związek Kulturalny | KB | 22 | ••••••••••• |
[ edytuj ] Przewodniczący
Przewodniczący Izby Ludowej (Präsidenten der Volkskammer):
- 1949 – 1969 Johannes Dieckmann (LDPD)
- 1969 – 1976 Gerald Götting (CDU)
- 1976 – 1989 Horst Sindermann (SED)
- 1989 – 1990 Günther Maleuda (DBD)
- 1990 – 1990 Sabine Bergmann-Pohl (CDU)
[ edytuj ] Zakończenie działalności
W wolnych wyborach 18 marca 1990 zwyciężyła chadecka koalicja Sojusz dla Niemiec (Allianz für Deutschland, AD), uzyskując 192 mandaty. 88 mandatów zdobyła SPD , a postkomunistyczna Partia Demokratycznego Socjalizmu (PDS) 66.
Na pierwszym posiedzeniu 5 kwietnia podjęto uchwałę o wyborze prezydenta Izby Ludowej. Tegoż dnia wybrano Sabine Bergmann-Pohl (CDU) na przewodniczącą Rady Państwa (Staatsrat der DDR). Tym samym przeszła ona do historii jako ostatnia osoba, która pełniła formalnie funkcję głowy państwa NRD .
12 kwietnia 1990 parlament powierzył Lotharowi de Maizière (CDU) funkcję premiera pierwszego i zarazem ostatniego demokratycznie wyłonionego rządu NRD .
23 sierpnia 1990 Volkskammer podjęła uchwałę o zjednoczeniu z RFN i wraz z wejściem w życie jego postanowień przestała funkcjonować 3 października 1990.
2 grudnia 1990 odbyły się pierwsze ogólnoniemieckie wybory do Bundestagu .
Przypisy
[ edytuj ] Bibliografia
- Lech Janicki, "Przemiany ustrojowe", w: Niemiecka Republika Demokratyczna. Rozwój społeczny i gospodarczy 1949-1969, Wydawnictwo Poznańskie, Poznań 1971, s. 100-115
Home Page , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , ,

