Zasolenie

Mapa zasolenia wód morskich (2001)

Zasolenie wód określa się jako ogół substancji rozpuszczonych w wodzie i podawane zwykle w promilach (‰).

Zasolenie mórz i oceanów

Zasolenie wody morskiej zasadniczo różni się od zasolenia wód śródlądowych występujących w słonych jeziorach , ponieważ woda wszystkich oceanów i mórz otwartych zawiera takie same sole , będące w takim samym stosunku procentowym, a różni się między sobą jedynie stężeniem , czyli stosunkiem ilości wszystkich soli do ilości wody. Natomiast wody śródlądowe mają całkowicie odmienny zestaw rozpuszczonych soli, w których jest mniej chlorków , a więcej węglanów i siarczanów . Ponadto występują duże różnice w składzie i stężeniu soli pomiędzy różnymi zbiornikami. Obecnie panuje pogląd, że oceany zostały zasolone w zamierzchłej przeszłości solami wydobywającymi się z wnętrza ziemi i na przestrzeni dziejów ich zasolenie zmieniało się tylko nieznacznie.

Średnie zasolenie oceanu światowego wynosi około 35‰, co znaczy mniej więcej, że w 1000 g wody rozpuszczone jest 35 g stałych substancji. Na zasolenie ma wpływ bilans strat i zysków wody w danym akwenie, który zmienia się na skutek parowania , topnienia , napływu wody słodkiej itp.

Ścisła definicja

Na potrzeby oceanografii i nauk pokrewnych stosuje się bardziej precyzyjną definicję.

Zasolenie to ogólna mineralizacja wody morskiej, określająca zawartość substancji stałej w gramach przypadającej na 1 kg wody morskiej po usunięciu wszystkich substancji organicznych i po zastąpieniu wszystkich bromków i jodków – chlorkami , a węglanów – tlenkami .

Zasolenie S bada się mierząc ilość chlorków i stosując empiryczny wzór:

$S=1, 80655\cdot Cl^{-}\,$

gdzie Cl^– oznacza zawartość jonów chloru w promilach. Obecnie stosuje się częściej tzw. zasolenie praktyczne. Mierzy się przewodnictwo jonowe w wielu warunkach i porównuje z przewodnictwem jonowym KCl mierzonym w temp. 15 °C i ciśnieniu 1 atm.^{[ potrzebne źródło ]} Zasolenie wyraża się w promilach .

Konsekwencje zasolenia wód

• Im bardziej zasolona jest woda, tym większy jest jej ciężar właściwy .
• Woda morska nie nadaje się do spożycia i nawadniania upraw.
• Woda morska jest bardziej "agresywna" wobec metali – około 50 razy niż woda słodka.
• Woda morska jest dobrym przewodnikiem prądu elektrycznego.
• Woda zasolona ma inną zależność temperatury i gęstości niż woda słodka.
• Woda morska, inaczej niż woda słodka, nie eroduje skał wapiennych, stąd jaskinie w nadmorskich skałach są wyłącznie wynikiem działalności mechanicznej fal i prądu

Zamarzanie wody słonej

Temperatura zamarzania wody morskiej jest niższa od temperatury zamarzania wody słodkiej. Empiryczny wzór na temperaturę zamarzania wody $\Theta\,$ przedstawia równanie Krummela:

$\Theta=-10^{-3}(3+52, 7S+0, 04S^2+0, 0004S^{3})\,$

gdzie $S\$ to zasolenie w ‰ (promilach). Wynik podany jest w °C ( skali Celsjusza ).

Zasoby słonej wody morskiej

Substancje rozpuszczone w 1 km³ (1 026 000 000 ton) wody morskiej
chlorek sodu NaCl	27 213 000 ton	77, 80 %
chlorek magnezu MgCl2	3 807 000 ton	10, 90%
siarczan magnezu MgSO4	1 658 000 ton	4, 70%
siarczan wapnia CaSO4	1 260 000 ton	3, 60%
siarczan potasu K2SO4	865 000 ton	2, 50%
węglan wapnia CaCO3	123 000 ton	0, 03%
bromek magnezu MgBr2	76 000 ton
białko i inne związki organiczne	1 400 ton
fluor F	33 000 ton
bar Ba	500 ton
jod J	500 ton
argon Ar	100 ton
srebro Ag	300 kg
rubid Rb	200 kg
złoto Au	4 kg
rad Ra	0, 02 kg

Słone jeziora

Za najbardziej zasolony zbiornik wodny ( jezioro ) uważane jest Morze Martwe (ok. 231‰ – 6, 6 razy więcej niż średnie zasolenie oceanów ^{[ potrzebne źródło ]}), jednak bardziej słone są jeziora Asal w Dżibuti (348‰), Patience (nawet do 428‰) w Kanadzie i staw Don Juan na Antarktydzie (338-402‰).

Ich zasolenie wielokrotnie przekracza największe zasolenie wód morskich - ok. 41‰ w przypadku Morza Czerwonego .

Linki zewnętrzne

• The 12 Saltiest Places on Earth