Zurych
| Zurych Zürich |
|||
|
|||
 Zurych Zürich |
|||
| Państwo |  Szwajcaria |
||
| Kanton |  Zurych |
||
| Powierzchnia | 91, 88 km² | ||
| Wysokość | 408 m n.p.m. | ||
| Ludność (2010) • liczba ludności • gęstość • aglomeracja |
387 890 4167 os./km² 1 667 000 |
||
| Nr kierunkowy | (+41) 44 | ||
| Kod pocztowy | 8000-8099 | ||
| Tablice rejestracyjne | ZH | ||
| Podział miasta | 12 dzielnic | ||
| Miasta partnerskie | San Francisco , Kunming | ||
|
Położenie na mapie Szwajcarii
  Zurych
Zürich |
|||
| Na mapach: | |||
 Galeria zdjęć w Wikimedia Commons |
|||
| Strona internetowa miasta | |||
Zurych ( niem . Zürich; fr. Zurich; wł. Zurigo; romansz Turitg; w miejscowym dialekcie Züri) – miasto w północno-wschodniej Szwajcarii , nad Jeziorem Zuryskim oraz rzekami Limmat i Sihl , stolica kantonu Zurychu ; największe miasto i główny ośrodek gospodarczy kraju. Zurych jest największym kompleksem urbanistycznym Szwajcarii.
Spis treści |
[ edytuj ] Historia
Założenie w 1877 roku zuryskiej giełdy wyznaczyło początek ponad stuletniego okresu, w którym Zurych odgrywał doniosłą rolę finansowej stolicy. Jednak dzieje miasta sięgają w przeszłość do niepamiętnych czasów – już w epoce neolitycznej pierwotni mieszkańcy tej ziemi budowali na brzegu Jeziora Zuryskiego osady na palach, a 2000 lat temu na szczycie wzgórza nad rzeką Limmat Rzymianie założyli posterunek celny zwany 'Turicum'. Miejsce to, dziś noszące nazwę Lindenhof, stanowi geograficzny środek miasta. Potem musiało upłynąć z góry dziesięć wieków, zanim Zurych zyskał prawa miejskie, wzrósł w siłę i sławę jako centrum wyrobu tkanin jedwabnych, wełnianych i lnianych. Po wstąpieniu do Konfederacji w 1351 roku arystokracja i wpływowi kupcy Zurychu zgodzili się dzielić władzę z przedstawicielami gildii rzemieślniczych. Dziś wielusetletnie siedziby gildii nadal zajmują poczesne miejsce wśród skarbów architektury zuryskiej Starówki.
Silne gospodarczo i politycznie miasto w XVI wieku zaczęło rozwijać się intelektualnie, do czego wydatnie przyczynił się kaznodzieja Huldrych Zwingli , głoszący nauki reformacji. Przez parę kolejnych wieków Zurych jako ośrodek liberalnej myśli przyciągał wiele osobistości, takich jak Johann Wolfgang von Goethe , Wagner , Thomas Mann , Albert Einstein , James Joyce , Lenin i Trocki . Właśnie z Zurychu w 1917 roki Lenin i jego towarzysze odjechali słynnym "zapieczętowanym pociągiem" przez Niemcy do pogrążonego w chaosie Piotrogrodu .
Podczas I wojny światowej w kabarecie "Voltaire" na Spiegelgasse narodził się dadaizm . Dziś miasto szczyci się posiadaniem ponad 50 galerii i biur wystaw wszelkiego rodzaju sztuki. Zuryski uniwersytet – największy w Szwajcarii – oraz uważana za jedną z najlepszych uczelni technicznych świata słynna ETH Zürich nadają miastu intelektualny charakter.
[ edytuj ] Muzea w Zurychu
- Kunsthaus
- Schweizerisches Landesmuseum
- Kunsthalle
- Muzeum Fundacji E.G. Bührlego
[ edytuj ] Sport
- FC Zürich - klub piłkarski
- Grasshoppers Zurych - klub piłkarski
- ZSC Lions - klub hokejowy
- Zawody lekkoatletyczne Weltklasse Zürich organizowane corocznie w sierpniu, znajdujące się w kalendarzu Diamentowej Ligi IAAF .
- W Zurychu mieści się siedziba FIFA , co rok odbywa się tam gala na której wybierany jest Piłkarz Roku FIFA .
[ edytuj ] Inne atrakcje
- W trzeci poniedziałek kwietnia w Zurychu podczas święta wiosny Sechseläuten odbywa się parada cechów rzemieślniczych. Pochód przechodzi od Bahnhofstrasse i Limmatquai do Sechseläutenplatz i o godzinie 18:00 wieńczony jest spaleniem słomianej figury Böögga, co symbolizować ma wypędzenie zimy.
- W połowie sierpnia Zurych jest gospodarzem festiwalu muzyki techno, której fani przybywają tu tysiącami, aby wziąć udział w paradzie ulicznej ( Street Parade ) i innych rozrywkach miasta, m.in. w ogólnej zabawie na stadionie Letzigrund. Szalone gigantyczne imprezy i parada mają demonstrować i symbolizować szczodrość, miłość, wolność i tolerancję.
- Pod koniec lata (sierpień i wrzesień) odbywa się spokojniejszy i bardziej nobliwy Zürcher Theater Spektakel, w ramach którego występuje wiele dobrze znanych zespołów teatralnych.
[ edytuj ] Media
- TeleZüri - lokalna stacja telewizyjna.
[ edytuj ] Osoby związane z miastem
- Otto Busse (ur. 1867 – zm. 1922 ) – patolog , zmarł w Zurychu
- Leo Lipski (ur. 1917 – zm. 1997 ) – pisarz , urodził się w Zurychu
[ edytuj ] Zobacz też
- Bahnhofstrasse
- Fraumünster
- Zunftauz zur Meisen guildhall
- Zunfthaus zur Waag
- Sankt Peterkirche
- Lindenhof
- Grossmünster
- Wasserkirche
- Zunfthaus zum Rüden
- Zunfthaus zur Zimmerleuten
- Zunfthaus zur Saffran
- Zürich Hauptbahnhof
- Synagoga w Zurychu
[ edytuj ] Linki zewnętrzne
| Napisał, że Polacy "są tępi". Litwa go ukarała | ||
Sąd w Poniewieżu na Litwie nałożył grzywnę na mieszkańca tego miasta, który zamieścił w internecie komentarz obrażający Polaków.
|
||
| "Koko, koko, ganja spoko". Palikot znów pali dżointa | ||
Ponad 3 tys. osób przeszło w sobotę ulicami stolicy w Marszu Wyzwolenia Konopi - manifestacji środowisk, które opowiadają się za legalizacją marihuany w Polsce. Marsz odbył się bez poważniejszych incydentów.
|
||
| Kuria "nigdy nie działała tak źle", "zawsze była gniazdem żmij" | ||
Włoski pisarz katolicki Vittorio Messori, niegdyś współpracownik Jana Pawła II i kardynała Josepha Ratzingera, uważa, że Kuria Rzymska jeszcze nigdy nie działała tak źle. W ten sposób skomentował skandal w Watykanie związany z aresztowaniem kamerdynera papieża.
|
||
| Palikot wrócił z Ukrainy: Tam jest lepiej, niż nam się przedstawia | ||
Z punktu widzenia strategicznego celu - wciągnięcia Ukrainy do UE - sytuacja tam jest znacznie lepsza, niż się to przedstawia w Polsce - oświadczył po powrocie z Ukrainy Janusz Palikot. Spotkał się tam m.in. z premierem Mykołą Aznarowem i Julią Tymoszenko.
|
||
| W domu aresztowanego Paolo Gabriele znaleziono tajne dokumenty | ||
Watykan potwierdził oficjalnie w sobotę doniesienia mediów, że aresztowaną osobą podejrzaną o kradzież poufnych dokumentów, jest papieski kamerdyner Paolo Gabriele. Wykradzione z apartamentu papieża materiały opublikowane zostały ostatnio we włoskiej prasie.
|
